esk tanka - Pta - Srbsk tanka -

125.

Jejdyrkec Hapla a Hantykhryst

(Humoreska.)

W rjanych, dobrych asach, hdy "nae Serbstwo z procha stawae", hdy nai ddojo a nae wowki so z dobrymi Serbami zauwachu a jich di hie njejzdachu w kleanych wozykach, ani nic po eleznicy do Drjedan, ani nic z kolesami na wulty do swta, n, hdy nai stari a modi Serbjo rado pi khodachu, ikowanje pomaku, z wstosu a swdomitosu hladajcy ebi dom a hospodastwo - tehdy bee w Starej Cyhelnicy pola Kukowa staruka serbska etka iwa, kotra b nhde wot Kulowa sem do naeje wsy so wudaa. Powitkownje rkachu jej "Jejdyrkec Hapla", dokel bywae nastajnosi z jeje prnim a posldnim sowom: "Mj Jejdyrko tola, ach mj jejdyrko haj!" a "mj jejdyrko!" prdku a "mj jejdyrko!" zady.

Tale Jejdyrkec Hapla b wam skoro tajki original, ka njeboiki "Jejkacy Handrij". Tn je wam te stajnje a wude jeno pei khodi,a njediwajcy toho daloko wokoo po Serbach pio, asto te do Nmcow tu a tam; as iwjenja pak njeje jeniki raz ze eleznicu j, samo nic do Drjedan. Tam mjee pjea bratra - ka su nam to "Serbske Nowiny" powe - bratra, kotry mee wot njeboh Handrija nhde pje stow hriwnow poenych. Jejkowy Handrij dojde sebi po nje pi - z kijom, z karu, dokel b jemu ibay bratik swj doh w samych lutych drobnych pjenjekach wupai. A luby na Handrij, ka nio z toho, wotwjezy sebi swj pokad z residency do Maeho Wjelkowa - na karje. B tajki prawy samota. Trodlojkaty khodee swjatk a pjatk; a tola mjee nto, to by jemu densa nkotrykuli najwosobnii panik abo naduty pachok zawida - warnu hromadku pjenjez!

Tajka originalna etka b te Jejdyrkec Hapla. Wona drapae a krabae njewustawajcy wude witko hromade, to so na brjkach, puach a na sekach walee: kdu hauku, kdy kijek, kde pjerko, kdu trawiku, kde zeliko, kdy powjazk, kdy banik - wo so jej pihodee, wo b spomone k jeje drobnemu hospodastwu. A swoje eko zasuene kroki kopjee w starych nohajcach a zamkae zamoenje do stareje molowaneje kinje, kotru b po wowcy namra.

Ka Jejkacy Handrij wemu z pua khodee, to by so z "domfom" hnao a wozyo peze w hory a doy, tak tohorunja naa cyhelska etka kae pede wm rohatym, kidatym nowotaskim iwjenjom. We wonym asu b mjenujcy owjeska mudros wunamakaa prnje kolesa, a swt zapoa kolesowa. Jzdachu na zastaskich dresinach, ki mwachu prdku jara wulke a zady mauke koleso. Ale naa luba Hapla znajee jeno swoje kolesko pi kowroe abo to pi swojej karje.

Be to raz w lu. Stara Hapla de "na brtl" do bunow. Tu pihna so nadobo wot klstra wulke rjebate muisko - tra z Kamjenca, khiba hie nhde z wotkal dale - na tajkim wysokim kolesu. Z cyym wotmachom rjee po nimale nahej horje dele pez Staru Cyhelnicu: raz, dwaj - raz, dwaj - raz, dwaj! - Hopsa! Zhubiwi runowahu wali so rye-kolesowa, tak dohi ha b, do prowa pi "brtlu". Jejdyrkec Hapla hlada a hlada, zo moha sej woi wuhlada: muisko pilei z kolesom - raz, dwaj - raz-dwaj - raz, dwaj; - kolesko poskoi: hopsa! - mri do prowa! bi, pada, a mu wala so pez howu: hopla! - Jejdyrko tola, tajkule kekliju cyhelski swt hie wida njeb. - Wa wustrana ka luba Hapla pez pu humpotajcy do wsy, kico, wro a woajo so Bohu tak a hinak: "Ach, ty mj jejdyrko, ty mj jejdyrko, mj knjeicko, pomhaje, lubi ludo, kaje, kaje, to-je sudny de! - do Cyhelnicy je pij "Hantykhryst", ach, mj jejdyrkecy haj, haj, "Hantykhryst", kidaty, rohaty, ltacy "Hantykhryst"! -

Na krik a haru su nae wjesnjanki brzy do hromady. - "t, to? Antikhryst!" zastrana praa so Nowakec Lena.

Humpotec Hanzlk b sebi runje w zahrodcy ped woknami hrajka a te cyej kekliji pihladowa: Wulke koleso, mae kolesko, kosaty mu, teptacej nozy frfrfr - hopsa! Wo tole hromade bi ki na ki brbrbr - kolesowe wokido wjechluje z "wysokim" ryerjom. Aw, jawjaw! a nadobo: Hopla, do hrjebje! - Tajke nto b wzo te Hanzlk prni kr zawohlada. A ntko wn nkuje, to me, k zbawim so na Hapline woanje nskim a woa: "Mai, mai! Tame w hrjebi jedyn mu z karu lei!" -

A brzy so wukopa, hdy muisko so z prowa wudrapa a ze swojej "karu" ke Khrsicam rjee, zo to njebe nkajki Antikhryst, ale Wonjean Njelepec Bosij, ki b ped wjele ltami do krawcow o, w Drjedanach Nmcam wjele lt kholowy pata a z tym telko pjenjez nai, zo b sebi tajku "mainu" - dresinu kupi moh. Ntko b do Serbow pij na "wysokim konju" a z wulkim tituom "Veociped-Agent", to najzrozumliwio po serbsku rka: "Knjez Nobel, fiksnkowa a wuskony dohrjebjesopezhowumjeta." A naej lubej Hapli be knjez Nobl prnju "probu swojeho kumta" pokaza. Jejdyrkec Hapla je "hejgn" potom praji dyrbjaa: "Derje tola, zo je Bhl'byknjez mojeho Michaa k sebi wza, tn b te tajki fikshorne a wuskony ptak, a t w, ha mi te wn njeby raz z tajkej karu wuj!" -

J. Bryl-Serbin, Luica 1912.

zpt na obsah - Dal: Boemje Budyinej